Pomimo jasnych intencji ustawodawcy o częściowej komunalizacji portów o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej zaszłości własnościowe spowodowały absurdalne relacje pomiędzy akcjonariuszami. Dla przykładu : gminy Szczecin i Świnoujście dysponują obecnie akcjami ZMPS-Ś S.A. o wartości 0,155% kapitału akcyjnego, co w przełożeniu na prawo głosu brzmi groteskowo, szczególnie wobec głoszonych w kraju i zagranicą informacji o zreformowaniu ustroju portów w kierunku pełnego partnerstwa Skarbu Państwa i gmin, na których terenie porty są położone.
Do proponowanego przez autorów nowelizacji art. 8.4 dodać: "promy pasażerskie i samochodowo-pasażerskie utrzymujące komunikację międzybrzegową w portach i przystaniach morskich".
Uzasadnienie:
Z proponowanych zapisów ustawy można wywieść, katastrofalny - dla budżetu gmin utrzymujących przeprawę międzybrzegową - wniosek, że promy (ich armator, którym najczęściej jest gmina) winny uiszczać opłaty portowe.
Do proponowanej zmiany art. 3.1 wprowadzić należy dodatkowy zapis (jako zdanie drugie):
" Powyższej procedurze podlega również zbycie akcji lub udziałów w spółce prawa handlowego, będącej właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości gruntowych, o których mowa wyżej."
zaś do proponowanej zmiany art. 4.1 dodać podpunkt 3 o treści:
"3) prawo pierwokupu akcji (udziałów) spółki prawa handlowego, będącej właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości gruntowych, o których mowa wyżej."
Uzasadnienie:
Wprowadzenie zasady uzyskiwania zgody Ministra Skarbu w porozumieniu z Ministrem Transportu i Gospodarki Morskiej w dotychczasowym brzmieniu ustawy miało na celu kształtowanie polityki własności portowych nieruchomości gruntowych zgodnie z przyjętą strategią transportową państwa i racją jego interesów. Doświadczenie ostatnich lat dowodzi, że tak ustanowione prawo łatwo jest ominąć poprzez odpowiedni transfer akcji (udziałów).
Genezą przyznania organom zarządzającym portami prawo pierwokupu własności portowych nieruchomości gruntowych (lub prawa wieczystego użytkowania) było z kolei ułatwienie zarządom portów nabywania terenów, leżących w obszarze ich jurysdykcji. Proponowane zmiany nie tylko zlikwidują istniejącą lukę prawną, ale zwiększą szanse na realizację celów i intencji ustawy o portach.
Należy jednoznacznie oprotestować propozycję zmian art. 19 ust. 5 ustawy - t.j. pozbawienia przedstawicieli gmin możliwości sprawowania przewodnictwa w radach nadzorczych spółek ZMP. Mogłoby to spowodować obniżenie rangi oddziaływania przedstawicieli miast na funkcjonowanie podmiotów zarządzających portami o podstawowym znaczeniu dla gospodarki narodowej.
Świnoujście, 2000-11-28
Adam Szczodry